Səhər yuxudan oyanan kimi ilk baxdığımız yer telefonumuzun ekranıdır. Gün ərzində onlarla insanla yazışır, yüzlərlə paylaşım görür, bəzən heç tanımadığımız insanların həyatından xəbərdar oluruq. Kənardan baxanda elə görünür ki, dünya əvvəlkindən daha kiçikdir, insanlar isə bir-birinə daha yaxındır. Bəs doğrudanmı belədir?

Sosial media məsafələri aradan qaldırdı. Dünyanın o biri başında yaşayan dostumuzla saniyələr içində əlaqə saxlaya, ailəmizlə görüntülü danışa, fikirlərimizi minlərlə insanla paylaşa bilirik. Bu, texnologiyanın bizə verdiyi ən böyük üstünlüklərdən biridir. Xüsusilə pandemiya dövründə insanlar bir-birindən fiziki olaraq uzaq düşsələr də, sosial media sayəsində əlaqələr tamamilə qırılmadı.

Ancaq bu yaxınlığın görünməyən tərəfi də var.

Bir masada dörd nəfər oturur, amma hərəsinin gözü öz telefonundadır. Bir ailə eyni evdə yaşayır, lakin gün ərzində bir-biri ilə danışmağa vaxt tapmır. Dostlarla görüşlər belə bəzən söhbət etməkdən çox şəkil çəkdirmək və paylaşmaq üzərində qurulur. Biz birlikdə oluruq, amma eyni anda başqa bir aləmdə yaşayırıq.

Sosial media ünsiyyəti asanlaşdırdı, amma söhbətləri qısaltdı. Uzun-uzadı söhbətlərin yerini emojilər, səs yazıları və bir neçə saniyəlik videolar aldı. “Necəsən?” sualına verilən cavablar belə bəzən avtomatik xarakter daşıyır. İnsanlar bir-birinin paylaşımını bəyənir, amma əslində nə hiss etdiyini bilmirlər.

Daha bir maraqlı məqam isə müqayisə hissidir. Sosial mediada hər kəs həyatının ən gözəl anlarını paylaşır. Bahalı səyahətlər, uğurlar, hədiyyələr, xoşbəxt ailə fotoları… Ekranın o biri tərəfində olan insan isə düşünür ki, hamı xoşbəxtdir, təkcə özü geridə qalır. Halbuki heç kim paylaşımın arxasında gizlənən problemləri göstərmir.

Paradoks ondadır ki, tarixdə heç vaxt insanlar bu qədər bir-birinə bağlı olmayıb. Amma eyni zamanda tənhalıq hissi də heç vaxt bu qədər geniş yayılmayıb. Minlərlə izləyicisi olan insanlar belə özlərini tənha hiss etdiklərini etiraf edirlər. Çünki izləyici ilə dost, bəyənmə ilə dəstək, paylaşım ilə səmimi söhbət eyni şey deyil.

Bu, sosial medianın günahıdırmı? Məncə, tam yox. Sosial media sadəcə bir vasitədir. Onun bizi yaxınlaşdırıb-yaxınlaşdırmaması, yoxsa tənhalaşdırması ondan necə istifadə etdiyimizdən asılıdır. Əgər o, insanlarla əlaqə qurmağa xidmət edirsə, faydalıdır. Əgər real münasibətləri əvəz etməyə başlayırsa, təhlükəli ola bilər.

Bəlkə də problem telefonda deyil, bizim seçimlərimizdədir. Biz ekrandakı insanlara ayırdığımız vaxtın nə qədərini yanımızda oturanlara ayırırıq? Sonuncu dəfə nə vaxt dostumuzla şəkil çəkmək üçün yox, sadəcə söhbət etmək üçün görüşmüşük? Nə vaxt ailə süfrəsində telefonumuzu bir kənara qoymuşuq?

Sosial media bizi bir-birimizə çatdırdı. Amma bir-birimizi həqiqətən anlamaq üçün hələ də göz-gözə söhbətə, səmimi münasibətə və toxunula bilən yaxınlığa ehtiyacımız var.

Çünki ən güclü internet bağlantısı belə insanın qəlbində yaranan boşluğu doldura bilmir. Həqiqi yaxınlıq ekranın işığında deyil, insanın baxışında, səsində və yanında hiss olunur.